مسئله زمين لغزش و خطراتي كه براي سدها دارد از ديرباز شناخته شده است. چندي پيش گزارشي براي اظهارنظر در مورد سدي كه بر روي لغزش بزرگ قديمي در حال ساخت است به دستم رسيد محاسبات با در نظر گرفتن بهترين شرايط، حداقل هاي لازم  فاكتورهای  اطمينان را بدست آورده بودند و اظهار كرده بودند كه لغزش مشكل جدي براي سد ايجاد نمي نمايد. اين امر متاسفانه نشان مي داد كه بعضي از دوستان شايد درس هاي اساسي را در رابطه با خطرات يك لغزش براي سد را بخوبي فرانگرفته اند. نگاهي دوباره به  لغزش واينت به عنوان مثالي كلاسيك از خطري كه عدم شناخت كافي مسائل مربوط به زمين لغزش ها توسط مهندسين و زمين شناسان  در جايگاه يك سد مي تواند ايجاد نمايد شايد براي تمامي ما مفيد و عبرت آموز  باشد.

منطقه واينت Vaiont  در جنوب شرق منطقه دولوميتي آلپي ايتاليا قرار دارد. در سال 1960 سد واينت با ارتفاعي 265 متري از سطح دره  بعنوان بلندترين سد كم ضخامت قوسي جهان ساخته شد. زمين شناسي سد بخوبي شناخته شده بود كوههاي اين منطقه از صخره هاي عمودي شكل كه بر روي سازند هاي ترياس قرار گرفته اند شكل گرفته در دره سد سازند هاي ضعيف تر كرتاسه بالائي و پائيني و ترشيري رخنمون دارند كه شامل رس و واحد هاي نازك لايه ترند. در اينجا دره ناوديسي را قطع مي نمايد كه متشكل از آهك ژوراسيك، پوشانده شده با لايه هاي متناوب آهك ژوراسيك بالائي همراه آهك رس دار كرتاسه مي باشند.

 

در خلال آبگيري سد در 1963 بلوكي به حجم 270 ميليون متر مكعب از ديواره كناري سد جدا و باسرعتي برابر 30 متر بر ثانيه به درون درياچه سد لغزش نمود.در نتيجه موجي با ارتفاع 250 متر سر ريز كرده و وارد دره پائيني گرديد كه باعث مرگ حدود 2000 نفر گرديد  بصورت تعجب‌انگيزي سد فرو نريخت و سالم بجاي ماند.

 

تاريخچه مشكل:

قبل از كامل شدن سد سر مهندس سد نگراني هائي در مورد پايداري دامنه چپ سد داشت و تعدادي گزارش در مورد امكان وجود لغزشي قديمي در دامنه چپ سد گزارش شده بود. با تمام اين موارد با اينكه بحث هائي در مورد پايداري ديواره سد مطرح بود اما نتيجه گيري كلي اين بود كه امكان يك لغزش عميق بسيار نامحتمل است و امكان لغزش هاي سطحي كه از نظر حجم و سرعت خطر ساز نيستند محتمل است. . دلايل چنين نتيجه گيري به شرح زير بود :

- منطقه ضعيف طي سه تست حفاري يافت نشد

- فرض شد كه سطح برشي شكلي صندلي(chair like) مانند داشته كه تاثيري ترمز كننده بر حركت هاي آتي دارد

-  آناليز هاي لرزه اي نشان داد كه دامنه هاي سد شامل سنگهاي بر جا مستحكم ميباشند

......

ادامه مطلب در مورد مراحل شكل گيري و وقوع این زمين لغزش را در مطلب (پست ) بعدي مشاهده نماييد